ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
127
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
بكدريم ازين باب « 1 » تا دراز نكردذ « 2 » . اكنون ياذ كنم علامات مزاج شوشه و « 3 » دل « 4 » ، جن مزاج شوشه معتدل بود « 5 » دم زذن اين كس معتدل بوذ بعظم و صغر و سرعت و بطات و تواتر و تفاوت و همجنين آواز معتدل بوذ بسطبرى و باريكى و سينه معتدل بوذ « 6 » ميان آنك سخت كرم بوذ يا سخت سرد و هواى سخت كرم « 7 » و « 7 » سخت سرد اين كس را زيان دارذ و بهواى معتدل آرام يابذ و فضول معتدل بوذش نه سخت بسيار بوذ « 8 » و نه سخت اندك « 9 » و تشنكى بسيار نبودش الا از سبس « 10 » طعام يا از بس « 11 » رنج بسيار و سينهء وى معتدل بوذ نه سخت فراخ و نه سخت تنك و امّا اكر ميل دارذ بكرمى دم زذن وى عظيم بوذ و سريع و متواتر و آواز وى سطبر بوذ و قوى جن بانگ شير و سينهء وى فراخ بوذ و بيوسته سوزشى بوذ اندر سينهء وى و تشنكى بسيار « 12 » بوذش و تشنكى وى « 12 » بهواء خنك به نشيند « 13 » از آنك باب و خاصه انكاه كى آب كرم بوذ و اكر آرام يابذ به آب « 14 » از جهت سردى آب يافته بوذ نه از قبل جوهر آب و حال دم زذن نيز بر همين قياس بوذ كى بخنكى هوا آرام يابذ نه بجوهر هوا ، و امّا « 15 » اكر ميل دارذ بسردى حال اين كس بضدّ اين حال بوذ « 16 » كما ياذ كرديم « 16 » اعنى دم زدن وى صغير بوذ و بطى و متفاوت و آواز او باريك بوذ جن بانك قرد يا بانك خادمان و سينهء وى تنك بوذ و بيوسته جنان « 17 » داند
--> ( 2 - 1 ) - ف : « تا دراز نكردد » ندارد ( 2 ) - ب ه : افزوده . شوشه ، ريه ، مزاج ( 3 ) - ف : « و » ندارد ( 4 ) - ف : باب فى مزاج الرية و القلب ( 5 ) - ف : بود بوقت ( 6 ) - ف : افزوده . معظم و ( 7 - 7 ) - ف : يا ( 8 ) - ف : « بوذ » ندارد ( 9 ) - ف : اندكى . ب ه : كى از سر او فرود ايد ( 10 ) - ف : الا بعد از ( 11 ) - ف : يا از بعد ( 12 - 12 ) - بوذ و تشنكيش ( 13 ) - ف : بهشكند ( 14 ) - ف : « به آب » ندارد ( 15 ) - ف : « اما » ندارد ( 16 - 16 ) - ف : كه ياذ كردم ( 17 ) - ف : افزوده . كه مى